10.07.07

Meedoen met beperkingen

De rapportage Meedoen met beperkingen geeft een overzicht van deelname van gehandicapten aan de samenleving en hun leefomstandigheden en vergelijkt deze met die van mensen zonder beperkingen.

Dit is de zevende in de reeks gehandicaptenrapportages die het Sociaal en Cultureel Planbureau uitbrengt op verzoek van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Onderwerpen rapport

Onderwerpen die aan de orde komen:

• de deelname aan betaalde arbeid
• sociale en maatschappelijke participatie
• deelname aan het onderwijs
• de financiële positie
• de woonsituatie
• het gebruik van zorg en hulpmiddelen

Er zijn in Nederland ongeveer 1,7 miljoen zelfstandig wonende mensen met lichamelijke beperkingen. Sommige mensen met een ernstige beperking nemen niet alleen minder vaak deel aan de arbeidsmarkt dan degenen zonder beperkingen, ook de sociale en maatschappelijke participatie is geringer, zoals bezoek van museum, theater of bioscoop. De verschillen tussen mensen met en zonder beperkingen zijn tussen 1995 en 2003 bovendien niet kleiner geworden.

Grote verschillen

De verschillen in arbeidsparticipatie en in deelname aan de samenleving tussen mensen met en mensen zonder handicap of chronische ziekte worden groter, ondanks inspanningen van de overheid. De Chronisch zieken en Gehandicapten Raad (CG-Raad) is niet verrast door deze conclusie van de Rapportage Gehandicapten 2007.

De conclusie van het SCP is een hard oordeel over een kleine tien jaar overheidsbeleid. De verschillen tussen gezonde mensen en mensen met een beperking worden zeker niet kleiner. Mensen met een beperking nemen minder deel aan cultuur, betaalde arbeid, sport, vrijwilligerswerk, recreatie en informele hulpverlening. Die verschillen slepen zich al jaren voort en zijn onacceptabel, voegt de CG-Raad er aan toe. De uitkomsten van de Rapportage Gehandicapten 2007 komen trouwens overeen met de ervaringen van gehandicapten en chronisch zieken zelf en hun belangenorganisaties.

Maatregelen

Wat moet er gebeuren om deze zaak te keren? De CG-Raad pleit bij de regering en staatssecretaris Bussemaker (VWS) voor de volgende maatregelen:

1. Creëer gelijke kansen en mogelijkheden om deel te nemen aan de samenleving en arbeidsmarkt voor mensen met een handicap en chronisch zieken. Dat betekent een snelle uitbreiding van de Wet Gelijke Behandeling op grond van handicap of chronische ziekte (Wgbh/cz). Ook zal Nederland het VN-verdrag voor gelijke rechten moeten ratificeren en invoeren.
2. Effecten van wetten en maatregelen op het leven van gehandicapten en chronisch zieken moeten vóóraf worden meegewogen. En niet achteraf worden vastgesteld. Eerst nadenken over toegankelijkheid en daarna het huis bouwen. In plaats van andersom, zoals nu veelal gebeurt. De CG-Raad zal zijn plan voor een gehandicapten en chronisch zieken effectrapportage (vergelijkbaar met de milieu-effectrapportage) snel aan Bussemaker voorleggen. 
3. Ten slotte is het tijd voor een overheid die hándelt in plaats van beloften doet. Beloften hebben niet geleid tot verbeteringen. Daadkracht is gewenst. Een nieuwe periode van groeiende achterstand is voor niemand goed. Verschil mag niet leiden tot uitsluiting en achterstand.

Download hier het rapport (pdf).